Auteurs: Ine Staelens en Sien Coolsaet
Lize Spit debuteert in 2016 met ‘Het Smelt’ waarmee ze de gemiddelde dorpeling met nostalgie terug laat denken aan een tijd van zomerse jeugdescapades. Toch kent het verhaal een kille start wanneer de lezer kennismaakt met het hoofdpersonage. Eva is een jonge vrouw die haar geboortedorp Bovenmeer bewust achter zich liet. Op een koude winterdag beslist ze terug te keren om de herdenkingsdienst van een oude vriend bij te wonen. Gekweld door haar jeugdherinneringen sleurt ze daarbij een gigantisch blok ijs mee in de koffer van haar auto.
Spit neemt ons mee naar de zomer van 2002. Daar maakt de lezer kennis met Eva’s gestoorde gezin. Haar moeder kampt met psychische problemen en een drankprobleem, en haar zusje lijkt een dwangneurose te hebben. Haar vader is geen klankbord, want hij kan niet communiceren. Die extreme dorpskarikaturen laten een tragische indruk achter. Daarom doet Eva haar best om bij de twee andere leeftijdsgenoten in het dorp te horen, Tim en Laurens.
De gezellige sfeer van lokale rommelmarkten en zomervreugde maakt al snel plaats voor droefgeestigheid en gruwel. Wanneer de jongens een vreselijk spel bedenken volgt Eva hen uit schrik om uit de boot te vallen. De drie vrienden nodigen verschillende meisjes uit om een raadsel op te lossen. Bij elke foute poging verliest het meisje een kledingstuk. Spit bouwt twee verhaallijnen op waarvan er zich een in het heden en een in het verleden afspeelt.
Veerle Baetens was ambitieus toen ze ‘Het Smelt’ als haar regiedebuut uitkoos. Als actrice heeft ze genoeg ervaring om te weten wat werkt op een scherm. Het vertrouwen dat Baetens uitstraalt als opkomend regisseur belooft alvast. Maar dat de verfilming ook gaten in het scenario vertoont, valt op. Enkele cruciale elementen ontbreken. Zo is er in de film geen spoor van Eva’s oudere broer Jolan, die mogelijks wel een belangrijke rol had kunnen vervullen in de film.
Charlotte De Bruyne, weet op meesterlijke wijze het hoofdpersonage Eva te vertolken. Via flashbacks worden we door het traumatische verleden van Eva en haar twee beste vrienden geloodst. De drie musketiers groeien op in een typisch Vlaams boerendorp, waarvan je het gevoel hebt dat je er al eens bent geweest. Net zoals in het boek maken de ooit zo innige vriendschappen plaats voor puberale lusten.
De eenzaamheid waar Eva thuis mee worstelt, wordt versterkt als ook haar vrienden haar kleineren. Een uit-de-hand-gelopen zomer laat Eva voor altijd achter in een drukkende pijn. Rosa Marchant, die kleine Eva speelt, maakte hier een opmerkelijke indruk, door al op zo’n jonge leeftijd een actrice van formaat te zijn.
Als Eva enkele jaren later op die kille winteravond voor een laatste keer door Bovenmeer dwaalt, wordt ze geconfronteerd met haar bewogen verleden. De nostalgie is werkelijk voelbaar. Het wrok en verdriet dat Eva al vele jaren meedraagt, is verpletterend. De melancholische nostalgie, laat een emotionele indruk achter. Veerle Baetens maakte van een geweldig boek, een nog betere film.
Het Smelt kan je in Kortrijk zien in de Budascoop. Er zijn vertoningen gepland tot en met 5 december. Meer info daarover vind je op de website van de Budascoop.